گزارش لباس نو؛

7 تصمیم معیشتی دولت در لایحه بودجه 1401

7 تصمیم معیشتی دولت در لایحه بودجه 1401

دولت امروز لایحه بودجه ۱۴۰۱ را تقدیم مجلس کرد؛ بررسی بندهای مختلف لایحه نشان داده است که دولت برای سال آینده ۷ تصمیم مهم در مورد معیشت و زندگی مردم گرفته است.



به گزارش لباس نو به نقل از مهر، بررسی لایحه بودجه ۱۴۰۱ در حوزه معیشت نشان داده است که دولت برای سال آینده برنامه های ویژه ای جهت حفظ معیشت مردم و بهبود اوضاع در نظر گرفته است.
حذف یارانه نقدی ثروتمندان اجرایی می شود؟
یکی از مهم ترین مباحث مطرح شده در لایحه در ارتباط با حذف یارانه ثروتمندان و توزیع منابع حاصل از آن به اقشار کم درآمد و ضعیف جامعه است. نکنه قابل تأمل آنکه طی سالهای گذشته یکی از اصلی ترین وظایف دولت ها، ساماندهی یارانه نقدی و حذف اقشار پردرآمد از صف دریافت یارانه بود اما هیچگاه به صورت کامل اجرا نشد.
تاکید بر حذف سه دهک بالای درآمدی در این آیین نامه، در حالی است که نگاهی به تاریخچه ورود یارانه نقدی به ادبیات اقتصادی ایران نشان داده است از بدو تولد یارانه های نقدی تاکنون، دولت ها با عناوین مختلف به دنبال غربالگری و ساماندهی یارانه بگیران بوده اند؛ چه در دولت نهم که قرار بود با خوشه بندی وضعیت یارانه پرداختی به افراد را مشخص نماید و چه در دولت های یازدهم و دوازدهم که هر سال در چارچوب های مختلفی، مسئله حذف ثروتمندان از ردیف یارانه بگیران مطرح گردیده است.
با این حال آنچه که در عرصه عمل رخ داده، خارج از قواعد نوشته شده روی کاغذ بوده است و طی حدود ۱۰ سالی که از اجرای هدفمندی یارانه ها می گذرد، به علت عدم ضمانت قانون، هنوز اتفاق قابل توجه و مؤثری در این عرصه رخ نداده است؛ به جز حذف ۴ میلیون نفر در سال ۹۴ که البته آن هم با اعتراض حذف شدگان همراه شد و با عنایت به اعلام وزارت تعاون، یک میلیون نفر از حذف شدگان به صف دریافت یارانه نقدی بازگشتند.
مبلغ یارانه نقدی و معیشتی تغییری نمی کند
دیگر بحث مهم در لایحه بودجه ۱۴۰۱، تثبیت نرخ در ارتباط با یارانه نقدی (از سال ۸۹) و معیشتی (از سال ۹۸) است که مقرر شده بدون تغییر و همانند سال ۱۴۰۰ پرداخت شود؛ به صورتی که در لایحه ۴۲ هزار و ۸۰۰ میلیارد تومان بابت یارانه نقدی ۴۵ هزار و ۵۰۰ تومانی و یارانه غیرنقدی پیشبینی شده است که این مبلغ طی سالهای گذشته همواره در همین حدود ثابت بوده است. برای یارانه معیشتی که پس از افزایش قیمت بنزین پرداخت می شود ۳۱ هزار میلیارد تومان پیشبینی شده است.
البته باید توجه داشت که دولت سیزدهم وعده پرداخت یارانه ۱۱۰ هزار تومانی داده است که به نظر می آید در صورت حذف بخش قابل توجهی از یارانه بگیران، دولت بتواند این دو یارانه را ادغام کرده و نسبت به پرداخت ارقام بالاتر اقدام نماید.
سیاست دولت برای جبران تبعات حذف ارز ۴۲۰۰ تومانی
در بخش دیگر لایحه به مبحث مهم حذف ارز ۴۲۰۰ تومانی اشاره شده است؛ باآنکه حذف این ارز برای مسدودسازی مسیرهای رانتی و سودجویی مورد تأیید اغلب کارشناسان اقتصادی و دولتمردان است اما نکته قابل توجه آنکه در صورت حذف این ارز بازار گرفتار شوک و گرانی های مقطعی خواهد شد که اساسا تاثیر مستقیمی بر معیشت و کوچک شدن سفره مردم بخصوص اقشار کم درآمد و کارگران خواهد داشت.
دولت باید به صورت شفاف اعلام نماید که چه برنامه جایگزینی برای جبران تبعات حذف ارز ترجیحی دارد؛ البته در بخشی از لایحه دولت اعلام نموده که قصد دارد، ۱۰۰ هزار میلیارد تومان برای جبران اصلاح نرخ کالاهای اساسی، دارو، یارانه نان و خرید تضمینی گندم اختصاص دهد که به نظر می آید این ۱۰۰ هزار میلیارد تومان مقرر است به صورت جبرانی به مردم پرداخت گردد که البته این گزاره در حد گمانی زنی بوده و هنوز مشخص نشده که این مبلغ به صورت نقدی به مردم پرداخت خواهد شد یا از روش های دیگری برای جبران هزینه ها استفاده می نماید.
در مجموع ارز ۴۲۰۰ تومانی در لایحه بودجه سال آینده حذف شده و طبیعتاً منابع آن باید برای جبران هزینه ها و تأمین معیشت مردم اختصاص پیدا کند.
دولت چقدر برای تنظیم بازار کالاهای اساسی خرج خواهد کرد؟
یکی از اصلی ترین مسائل در ارتباط با معیشت مردم، در ارتباط با نحوه تأمین کالاهای اساسی و قیمت این کالاها می شود؛ بر مبنای آنچه که دولت در لایحه بودجه پیشبینی کرده برای یارانه نهاده های کشاورزی، تنظیم بازار کالاهای اساسی و ضروری و تادیه تعهدات مربوط در ردیف ۱۸ جدول تبصره ۱۴ لایحه بودجه ۱۴۰۱، ۴ هزار میلیارد تومان اعتبار در نظر گرفته شده است.
دولت باید توجه داشته باشد که تنظیم بازار کالاهای اساسی صرفا با دخالت های دولت و اصرار بر قیمت گذاری دستوری حاصل نمی گردد بلکه بهتر است دولت این مبلغ را برای تنظیم واقعی بازار و خروج تدریجی از قیمت گذاری دستوری هزینه کند.
همچنین دولت جهت بهبود وضعیت واردات و تأمین بموقع و کافی کالاهای اساسی تصمیم گرفته که به سه دستگاه شرکت بازرگانی دولتی ایران، پشتیبانی امور دام کشور و همینطور خدمات حمایتی کشاورزی مجوز دریافت تسهیلات بانکی بابت واردات کالاهای اساسی را بدهد. این بند برای نخستین بار است که در بودجه سالانه دیده می شود. تسهیلات در صورتی به این سه شرکت اعطا خواهد شد که به تائید سازمان برنامه و بودجه کشور برسد و این سازمان این مورد را مصوب کند.
آب بهای پرمصرف ها گران شد
بررسی بخش درآمدهای دولت نشان داده است که دولت تصمیم گرفته آب بهای مشترکان آب شهری را به ازای هر مترمکعب فروش آب آشامیدنی بالاتر از الگوی تعیین شده به میزان ۱۵ درصد گران کند.
به نظر می رسد تصمیم دولت برای گران کردن قبوض آب مشترکان پرمصرف با عنایت به شرایط اقتصادی و معیشتی مردم دریافت شده است؛ اگر دولت خانوارهای کم مصرف را مشمول گران کردن قبض آب می کرد، نه تنها کمکی به بهبود مصرف آب نمی کرد بلکه تعادل الگوی مصرف را هم از بین می برد.
افزایش سن بازنشستگی
یکی از مهم ترین مباحث مطرح شده در لایحه در ارتباط با افزایش سن بازنشستگی است.
در خیلی از کشورها سن بازنشستگی کارمندان بر مبنای سن امید به زندگی تعریف می شود. اما در ایران باآنکه سن امید به زندگی بین ۷۲ تا ۷۴ سال است اما سن بازنشستگی برای مردان ۶۰ سال و برای زنان ۵۵ سال است؛ یعنی افراد بسیار زود از بازار کار خارج می شوند و به همان تناسب هم وارد فهرست مستمری بگیران صندوق های بازنشستگی می شوند.
این مسئله سبب می شود که تعداد بیمه پردازان صندوق های بازنشستگی کاهش و تعداد مستمری بگیران آن افزایش پیدا کند. در چنین حالتی تعادل منابع و مصارف صندوق ها به هم می خورد و صندوق های بازنشستگی گرفتار بحران می شوند. ازاین رو به نظر می آید هدف دولت از افزایش سن بازنشستگی، ایجاد تعادل در منابع و مصارف این صندوق هاست.
حقوق ها چه تغییری می کنند؟
حقوق کارکنان از مهم ترین مباحث معیشتی بودجه است که طبق لایحه بودجه، دولت افزایش پلکانی حقوق را برای سال آینده در دستور کار قرار داده است بگونه ای که متوسط افزایش حقوق ۱۰ درصد خواهد بود اما برای طبقات پایین تر از این رقم، حقوق بیشتر افزایش پیدا خواهد نمود که بر همین مبنا افزایش حقوق در سال آینده بین ۵ تا ۲۹ درصد متغیر خواهد بود.
حداقل حقوق کارکنان برای سال بعد چهار میلیون و ۵۰۰ هزار تومان است به صورتی که تاکید شده پس از اعمال افزایش های پیشبینی شده نباید دریافتی کارکنان کمتر از چهار میلیون و ۵۰۰ هزار تومان باشد.
نکته مهم آنکه دولت در لایحه پیشبینی کرده که حقوق کارکنان در سال آینده تا سقف پنج میلیون تومان در ماه معاف از مالیات خواهد بود که یعنی حداقلی بگیران مالیاتی نخواهند پرداخت.
این در حالیست که امسال افزایش حقوق کارکنان ۲۵ درصد بر مبنای آخرین حکم کارگزینی در سال ۱۳۹۹ پیشبینی شده بود اما مشروط بر این که میزان افزایش حقوق از دو میلیون و ۵۰۰ هزار تومان تجاوز نکند.
همچنین حداقل حقوق پرداختی به کارکنان برای سالجاری، ۳ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان پیشبینی شده بود.


منبع:

1400/09/21
14:31:03
5.0 / 5
324
تگهای خبر: اقتصاد , اقتصادی , خدمات , خرید
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)

تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب
لطفا شما هم نظر دهید
= ۲ بعلاوه ۴
لباس نو